Większa trwałość, niższe koszty!
Do Komisji Europejskiej, Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiej i państw członkowskich UE oraz do ich władz lokalnych i regionalnych
Petycja
Apelujemy o przyjęcie europejskiej ustawy o gospodarce obiegu zamkniętego w takiej formie, która realnie wprowadzi Unię Europejską na drogę tu takiemu modelowi gospodarki. Ustawa powinna:
- Ustanowić wiążące, oparte na badaniach naukowych cele zużycia surowców, tak by poziom ich wykorzystania w Europie respektował granice wytrzymałości planety.
- Ustanowić wiążące cele dotyczące ponownego wykorzystania i naprawy urządzeń, by polityka gospodarcza UE realizowała wymierne cele ograniczania produkcji odpadów i zapobiegania marnotrawstwu.
- Ujednolicić i zreformować systemy Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (EPR) poprzez rewizję Ramowej Dyrektywy Odpadowej oraz Dyrektywy WEEE, w celu nadania priorytetu ponownemu użyciu i naprawie przed recyklingiem.
- Zobowiązać państw członkowskie do uwzględnienia infrastruktury i usług związanych z naprawą i ponownym użyciem w krajowych planach zapobiegania powstawaniu odpadów.
- Wymagać sortowania i oceny wszystkich zebranych używanych urządzeń oraz odpadów elektronicznych przez wykwalifikowanych specjalistów w celu określenia możliwości ich ponownego użycia przed skierowaniem do recyklingu.
- Stworzyć bezpieczne i jawne cykle materiałowe poprzez wyeliminowanie z nich szkodliwych substancji chemicznych oraz poprawę zdolności do identyfikowania źródeł pochodzenia.
- Wspierać miasta i regiony w rozwoju lokalnych systemów obiegu zamkniętego, sieci naprawczych i infrastruktury służącej ponownemu wykorzystywaniu produktów.
Dlaczego jest to ważne?
Co robisz, gdy psuje się Twój telefon? Najpewniej kupujesz nowy. Firmy zarabiają, Ty płacisz.
Nie ma w tym Twojej winy, tak zaplanowali to producenci.
Pomyśl: ekran, który łatwo pęka. pralka, która psuje się tuż po upływie gwarancji. W całej Europie projektuje się rzeczy nie po to, by były trwałe i niezawodne, ale po to, by się psuły i by nas zmusić do kupienia nowych. [1]
Efekt? Przepełnione śmietniki. Szuflady pełne martwej elektroniki. Miasta nie radzące sobie z lawiną odpadów.
Ale właśnie w tych dniach przywódcy Unii Europejskiej przygotowują przepisy, które mogą to wreszcie zmienić. [2]
Jeśli nowe prawo zadziała właściwie, produkty będą trwalsze niż dzisiaj. Będzie je można naprawiać zamiast nieustannie kupować nowe. Jeśli to się nie uda, cofniemy się do początku i nadal będziemy raz po raz płacić za to samo, nabijając kiesę zachłannym korporacjom. [3]
Europejskie miasta próbują już temu zaradzić. Od Paryża po Berlin inwestują w naprawianie uszkodzonych sprzętów, ponowne ich wykorzystywanie i projektowanie urządzeń tak, by dało się je użytkować dłużej. [4] Ale jeśli UE nie wprowadzi surowych zasad, nic nie przerwie cyklu wyrzucania i kupowania wszystkiego od nowa.
Ty możesz pomóc przerwać ten cykl.
Jeśli pod naszym apelem podpisze się wystarczająco wiele osób, przywódcom UE będzie łatwiej oprzeć się presji producentów – i poprzeć prawo, które pomoże nam wszystkim.
Jeśli masz dość ciągłego płacenia za elektronikę i AGD celowo zaprojektowane tak, żeby się psuły, podpisz apel – i przerwijmy ten cykl marnotrawstwa!
Przypisy:
- https://uxplanet.org/planned-obsolescence-dark-truth-of-the-smartphone-industry-c9131c5ff7c4" ; https://www.unibocconi.it/en/news/disposable-smartphones-trick-planned-obsolescence ; https://www.theguardian.com/environment/2025/oct/01/appliances-were-once-built-to-last-now-theyre-built-to-break-how-do-we-fix-it
- Ustawa o gospodarce obiegu zamkniętego - https://environment.ec.europa.eu/strategy/circular-economy_en ; https://www.ellenmacarthurfoundation.org/eu-circular-economy-act
- By realnie ograniczyć marnotrawstwo, Unia Europejska powinna uznać, że naprawa i ponowne wykorzystanie produktów mają pierwszeństwo przed recyklingiem, i wprowadzić odpowiednie zachęty finansowe, takie jak bony na naprawę urządzeń. Najskuteczniejszym sposobem zapobiegania marnotrawstwu jest wydłużenie żywotności produktów – niestety, obecne rozmowy toczą się przede wszystkim wokół recyklingu. Europejska Ustawa o gospodarce obiegu zamkniętego mogłaby wesprzeć tę zmianę podejścia. https://repair.eu/resources/r2r-input-for-circular-economy-act/
- https://circularcitiesdeclaration.eu/current-signatories ; https://errin.eu/news/unlocking-circularity-europes-cities-and-regions-release-ccri-recommendations-circular-economy